Stedenbouwkundige vergunning in Wallonië : welke handelingen en werken zijn onderworpen ? Artikel D.IV.4 van de CoDT somt ze gedetailleerd op. Geannoteerde juridische referentie.
Welke werken vereisen een stedenbouwkundige vergunning in Wallonië ?
In Wallonië moeten talrijke werken of inrichtingen verplicht worden toegelaten door een stedenbouwkundige vergunning. Deze administratieve toelating wordt afgegeven door de gemeente of door de bevoegde overheid, de gemachtigde ambtenaar. Ze moet worden verkregen vóór u uw werken kunt starten.
De lijst van handelingen en werken waarvoor een vergunning vereist is, is opgenomen in het artikel D.IV.4 van de Code van de Ruimtelijke Ontwikkeling (CoDT). Ze wordt hieronder in detail weergegeven en geïllustreerd met concrete voorbeelden.
Eerst de vrijstellingen nagaan
Voordat u zich naar de gemeente haast om een stedenbouwkundige vergunning aan te vragen, moet u eerst de lijst raadplegen van de handelingen en werken die van de vergunning zijn vrijgesteld wegens hun geringe impact. Ze is opgenomen in tabelvorm in het artikel R.IV.1-1. van de CoDT, dat de bedoelde handelingen en werken en de voorwaarden, soms strikte, van de vrijstelling nauwkeurig beschrijft.
De handelingen en werken die aan een vergunning onderworpen zijn, punt voor punt
Artikel D.IV.4, 1° — Bouwen of een terrein gebruiken voor het plaatsen van één of meer vaste installaties
Een vergunning is verplicht als u :
- een huis, een garage, een aanbouw, een veranda, een overdekt zwembad, een loods, een magazijn, een afsluiting, een omheining, een scheidingsmuur tussen twee tuinen… bouwt ;
- een vaste constructie plaatst (zelfs demonteerbaar, zoals een tuinhuisje, een carport of een pergola), zodra ze aan de grond is verankerd of bedoeld is om op haar plaats te blijven, zelfs als ze kan worden verplaatst, zoals een woonwagen, een foodtruck…
In de hierboven opgesomde voorbeelden kunnen bepaalde werken, onder bepaalde voorwaarden, van de vergunning worden vrijgesteld.
Artikel D.IV.4, 2° — Eén of meer uithangborden, of één of meer publiciteitsmiddelen plaatsen
Als u een verlicht uithangbord, een publiciteitsbord of enig publiciteitsmiddel plaatst, is een vergunning noodzakelijk.
Artikel D.IV.4, 3° — Een constructie slopen
Het slopen van een huis, een garage, een loods of enig ander bestaand gebouw vereist een vergunning. Er bestaan echter bepaalde vrijstellingen die zijn opgenomen in de lijst van handelingen en werken die van de vergunning zijn vrijgesteld.
Artikel D.IV.4, 4° — Reconstrueren
Als u een gesloopt gebouw reconstrueert, hebt u een toelating nodig.
Artikel D.IV.4, 5° — Een bestaande constructie verbouwen
Onder « verbouwen » wordt verstaan : de binnen- of buiteninrichtingswerken van een gebouw of van een werk, met inbegrip van de instandhoudings- en onderhoudswerken, die één van de volgende hypothesen invullen :
- ze tasten de dragende structuren aan ;
- ze houden een wijziging van het gebouwde volume in ;
- ze houden een wijziging van het architecturale uitzicht in, dat overeenstemt met de visuele waarneming van het gebouw.
Een vergunning is dus in principe vereist voor :
- het wijzigen van het uiterlijke uitzicht van een huis : gevel, dak, volume, glaspartijen, kleur van de gevelbekleding… ;
- het uitvoeren van werken die de dragende structuren raken : dragende muren, dakconstructie, vloeren… ;
- het vergroten van het volume van het gebouw : uitbreiding, extra verdieping…
Artikel D.IV.4, 6° — Een nieuwe woning creëren in een bestaande constructie
Betreft het creëren, met of zonder handelingen en werken, van een nieuw geheel bestaande uit één of meer kamers, dat minstens beantwoordt aan de basisfuncties van het wonen — namelijk keuken, badkamer of doucheruimte, toilet, slaapkamer — en dat wordt bewoond als gewone verblijfplaats of als kot en geheel of gedeeltelijk bestemd is voor het private en exclusieve gebruik van één of meer personen die samenleven, of zij nu al dan niet door een familiale band verbonden zijn.
Voorbeelden : een eengezinswoning omvormen tot twee appartementen, een studentenkot met keuken en badkamer creëren, een zelfstandig studio inrichten, een nieuw appartement in een loods creëren.
Goed om te weten
Een eenvoudige kamer die bij de bewoner als kot wordt verhuurd, vereist geen vergunning.
Artikel D.IV.4, 7° — De bestemming van een gebouw wijzigen
Het wijzigen van de bestemming van geheel of gedeeltelijk een goed, met inbegrip van het creëren in een bestaande constructie van een toeristische verblijfplaats of van een kamer die als kot wordt bewoond. Het wijzigen van de hoofdfunctie van een goed vereist een vergunning :
- een woning omvormen tot toeristische verblijfplaats (Airbnb, gîte…) ;
- een opslaggebouw omvormen tot kantoor ;
- een woning omvormen tot kantoor of tot handelszaak van meer dan 300 m².
Artikel D.IV.4, 8° — Een handelszaak openen of vergroten
Een vergunning is vereist als u :
- een detailhandel bouwt van meer dan 400 m² verkoopoppervlakte ;
- een retailpark of een winkelcentrum creëert ;
- een bestaande handelszaak vergroot met meer dan 20 % of met meer dan 300 m² ;
- een handelszaak installeert in een gebouw dat geen handelsgebouw was ;
- de aard van de activiteit sterk wijzigt (bv. een meubelzaak omvormen tot een supermarkt).
Artikel D.IV.4, 9° — Het reliëf van de bodem gevoelig wijzigen
Elk project dat het terrein op gevoelige wijze wijzigt (afgravingen, ophogingen, uitgravingen, nivellering…) kan een vergunning vereisen. De exacte definitie wordt door de Waalse Regering vastgesteld.
De CoDT somt 15 hypothesen (en 4 uitzonderingen) op waarin de wijziging van het reliëf als gevoelig wordt beschouwd. Alles hangt af van het belang van de werken (de hoogte van de ophogingen en afgravingen, het volume van de aangevoerde of verwijderde grond), van de plaats waar ze worden uitgevoerd (overstromingsgebied, afstromingsas, Natura 2000-gebied) en van het nagestreefde doel (paardenrijspiste, bepaalde parkings).
Artikel D.IV.4, 10° — De bebossing of de ontbossing
Het creëren of verwijderen van een bosgebied is aan een vergunning onderworpen. Ontbossing is het definitief verwijderen van de bomen van een perceel. Er is dus geen ontbossing als het doel erin bestaat de vegetatie opnieuw te laten aangroeien of later bomen opnieuw te planten.
Artikel D.IV.4, 11° — Bepaalde bomen, hagen en lanen kappen
Een vergunning is verplicht voor :
- het kappen van geïsoleerde hoogstammige bomen die zich in een groenzone bevinden ;
- het verwijderen of kappen van een beschermde haag of laan ;
- het aantasten van een opmerkelijke boom of struik, zelfs door het afsnijden van zijn wortels.
Artikel D.IV.4, 12° — Beschermde vegetatie ontginnen of wijzigen
Als het terrein gelegen is in een beschermd natuurgebied (natuurreservaat, Natura 2000, enz.), is een vergunning verplicht om de vegetatie te ontginnen of te wijzigen.
Beschermde zones (art. R.IV.4-11). De zones waar de vegetatie beschermd is, zijn :
- de beschermingszones van het Waalse Erfgoedwetboek ;
- de door de wet van 12 juli 1973 erkende sites (behalve bepaalde Natura 2000-eenheden) ;
- de andere zones die bij specifieke besluiten zijn aangewezen.
Artikel D.IV.4, 13° — Kerstbomen planten
De teelt van kerstbomen is in bepaalde specifieke zones en onder bepaalde voorwaarden aan een vergunning onderworpen.
Artikel D.IV.4, 14° — Een terrein gebruiken voor een bijzonder gebruik
Een vergunning is vereist als u een terrein regelmatig gebruikt voor :
- het storten van afgedankte voertuigen, schroot, materialen of afval ;
- het installeren van lichte woningen (tiny house, yurt, caravan…), behalve als ze zijn toegestaan door de toeristische regelgeving of op een officieel caravanterrein.
Artikel D.IV.4, 15° — Een oude mijnschacht wijzigen
Het afdekken of aanraken van een beveiligingsinrichting die verband houdt met een oude mijnschacht vereist een vergunning.
Samengevat
In Wallonië is de stedenbouwkundige vergunning noodzakelijk voor de meeste belangrijke werken, of het nu gaat om bouwen, verbouwen, slopen, het wijzigen van de bestemming van een gebouw, het openen van een handelszaak, het kappen van een boom of zelfs het telen van kerstbomen in bepaalde zones.
Om te bepalen of uw project aan een vergunning is onderworpen of ervan is vrijgesteld, begeleidt het kantoor van Meester Marie-Cécile Flament u. Neem contact op voor een eerste onderzoek van uw dossier, of schrijf naar mcf@resolved.law.
